Manisa’nın Kurtuluşunun 103. Yılında Şehir Geçmişten Geleceğe Umutla Yürüyor

     (MHA)      1922 yılında Yunanlılar tarafından işgal edilen Manisa, düşman işgalinden kurtuluşunun 103. Yıldönümünü kutluyor. İzmir’e doğru kaçan Yunanlılar ve yerli Rumlar’ın kenti yaktığı, bu yangında büyük kültürel mirasın önemli bir kısmını kaybeden Manisa bugün geleceğe güvenle bakıyor. Yaklaşık üç yıl Yunan işgalinde kalan şehir 8 Eylül 1922 tarihinde kurtarıldı. 1923’de Saruhan adıyla vilayet olan şehrin adı, 1927 yılında Manisa olarak değiştirilmiştir. Cumhuriyet döneminde yeniden imar gören Manisa, karayolu ve demiryolu ulaşımı bakımından önemli bir noktadadır. Tarım, ticari ve sanayi açısından da ülkemizin gelişmiş illeri arasında bulunuyor. 2024 yılında dış ticarette 7 milyar 675 milyon 453 bin dolarlık ihracata imza atan Manisa, her alanda gelişiyor. Manisa nüfusu 2024 yılına göre 1 milyon 475 bin 353'dir. Manisa 3500 yıllık tarihi boyunca dünya ticaretine katkıda bulunmuş tarım ve sanayi faaliyetlerinde de önemli bir rol oynadı. Manisa mitolojik efsaneleriyle zengin bir geçmişe sahip Manisa geçmişin büyüleyici mirasını geleceğe taşırken, tarihi ve kültürel zenginlikleriyle pek medeniyete ev sahipliği yapmış önemli bir şehirdir. Hititlerden başlayarak Kybele Kaya Anıt kabartmaları, parayı ilk kez basan Lidyalıların başkenti olan Sardes gibi zengin bir geçmişi vardır. Sardes Kral yolunun önemli bir noktası olup tarihin en büyük ticaret ve kültür yollarından birine ev sahipliğini yapmıştır. Roma döneminde tarım ve ticaretin canlandığı Manisa, Bizans döneminde de hazinesi ve darphanesiyle önemli bir merkez olmuştur. Ayrıca İncil’de adı geçen 7 kiliseden 3’ü bu bölgede bulunuyor. Osmanlı dönemine gelindiğinde Manisa Fatih Sultan Mehmet, Kanuni Sultan Süleyman gibi padişahların Şehzadelik döneminde eğitim aldıkları bir kültür ve siyaset merkezi olmuştur. Kanuni Sultan Süleyman’ın annesi Hafsa Sultan için yaptırdığı Sultan Camii’nden saçılan ve 41 çeşit baharatla hazırlanan Mesir Macunu bugüne kadar kültürel bir miras olarak devam ediyor. Yeni Han, Ulu Camii, Kurşunlu Han ve Mimar Sinan’ın Ege Bölgesi’ndeki tek eseri olan Muradiye Camii öne çıkan yapılardır. Osmanlı saraylarına kumaş, donanmasına yelken olan 600 yıllık Manisa Bezi üretimi devam ediyor. Spil Dağı Milli Parkı, mitolojide birçok öyküye konu olan efsanesi doğasıyla koruma altına alınmış dağın eteklerinde yetişen Manisa Lalesi de bu toprakların simgelerinden biri haline geldi. Tarihi ve coğrafi konumu itibariyle lojistik avantajları, cazip yatırım teşvikleri, ham maddeye erişim kolaylığı, nitelikli iş gücü, madenleri, termik santralleri ve hidroelektrik santralleriyle Türkiye’nin en önemli yatırım merkezi konumundadır. Manisa Türkiye’nin en verimli tarım alanlarına sahip şehirlerinden biridir. Ege Bölgesi’nin en fazla tarım alanına sahip kentidir. Manisa tarımsal ve hayvansal üretim potansiyeliyle ülkemizin büyümesine ve kalkınmasına katkı sağlıyor. Başta üzüm ve zeytin olmak üzere çay ve fındık dışında tüm ekilebilir ürünlerin yüksek verimlilikle yetiştirildiği bu topraklar ülkemizin tarım ekonomisine büyük katkılar sağlıyor. Manisa dünya sultaniye çekirdeksiz kuru üzüm üretiminin yüzde 50’sini, Türkiye’nin yüzde 90’ını gerçekleştiriyor. Yaklaşık 900 bin dönüm üzüm bağı, 30 milyondan fazla zeytin ağacıyla zirvede yer alıyor. Tatlı patates üretiminde ise Türkiye’nin lideri konumundadır. Hayvancılık alanında ise tavuk ve hindi varlığında Türkiye’de birinci sırada olan Manisa, yüksek kaliteli tavuk eti ve yumurta üretimiyle uluslararası alanda kendini kanıtlamış güçlü bir üretim merkezidir. Bu zengin tarım ve hayvancılık ürünleri sadece Türkiye’nin değil, dünyanın sofralarını süslüyor. 2000’li yılların başında aldığı dünyadaki yatırım yapılabilir en ideal kent olma ödülüyle Manisa bugünde hem yerli hem de yabancı yatırımcıların tercih ettiği bir kenttir. Dünya standartlarında gelişmiş teknoloji ile yüksek kaliteli ürünler üreten, üstün rekabet gücüne sahip yerli ve yabancı firmalarıyla savunma sanayi, otomotiv, raylı sistemler, deniz-marin, beyaz eşya, elektrik-elektronik, gıdı, tarım, tekstil, bisiklet, seramik ve kimya sektörlerinde Manisa Batı Anadolu’nun ve Türkiye’nin ihracat üssü olma yolunda hızla ilerliyor. MANİSA COĞRAFYASI KONUMU: Manisa, Batı Anadolunun denize kıyısı bulunmayan fakat kıyıya en yakın ilidir. 27 08' ve 29 05' doğu boylamları ile 38 04' ve 39 58' kuzey enlemleri arasında yer alır. Doğudan Uşak ve Kütahya, Batıdan İzmir, kuzeyden Balıkesir, güneyden Aydın, güneydoğudan Denizli illeri ile çevrilidir. Yüzölçümü 13.810 km2 dir. Yükselti ise 50 metre ile 850 metre arasında değişmektedir. İl merkezinden doğuya gidildikçe yükselti artmaktadır. YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ: Manisa’da arazinin ana çizgilerini, doğu-batı doğrultusunda uzanan ve kuzey-güney ve güneydoğu- kuzeybatı doğrultularına çatallanan oluk şekilli çukurlar oluşturmaktadır. Bunlardan Gediz ovası Manisa ilinin Ege Bölümünü boydan boya yarmakta, Akhisar ve Alaşehir kollarıyla da İç Batı Anadolunun il sınırları içindeki kenarı boyunca uzanmaktadır. Bu kenarın doğusunda ise il toraklarının önemli bir kısmını oluşturan Kula- Gördes platosu yer almaktadır. Ege denizine dikey olarak uzanan dağ sıraları arasındaki il topraklarında, birbirinden kesin çizgilerle ayrılabilen üç değişik yeryüzü şekli vardır. Bunlardan ilki dağlık ve sarp alanlar, ikincisi tepelik ve dalgalı kesimler, üçüncüsü de taban topraklar ve düzlüklerdir. Dağlık ve sarp alanlar ilin doğu, güney ve kuzeyinde bulunmaktadır: batıya gidildikçe yükseltisi azalan dağlar, dere ve çaylarla kesilmektedir. Manisa ilinin doğu kısımları, daha doğusunda yer alan iç Anadolu geniş çanağı ile ege bölümünde yer alan Gediz ve Kumçayı ovaları arasında güneydoğu-kuzeybatı eksenli bir eşikte yer almaktadır. İlin güneyindeki Bozdağlar kuzeye doğru, yani Gediz vadisi üzerine oldukça dik inmektedir. Manisa’da yeryüzü şekillerinin bütün biçimlerine rastlanabilmektedir. Fakat ağırlık il alanının %54.3 ünü kaplayan dağlarındır. İkinci sırada %27.8 ile platolar ve üçüncü sırada %17.9 ile ovalar yer almaktadır. İKLİM: Manisa’da Akdeniz iklimi ile beraber İç Anadolunun karasal iklim özellikleri hakimdir. Ovalar ve ovaları çevreleyen vadilerde karasal nitelikli Akdeniz iklimi görülürken, yüksek dağlık bölgeler ve platolar ile kuzey ve kuzeydoğusundaki dağlar ve platolarda iç anadolunun karasal nitelikli ikliminin etkileri görülür. Manisa ovalarına hâkim olan iklim, Akdeniz kara iklim tipi olarak da adlandırılır. Yaz aylarında sıcaklık yükselirken yağışlar kış aylarında yoğunlaşır. Ovaların çevresindeki dağlar deniz etkisini kesecek kadar yüksek olmadığından ve denize dik konumlarından dolayı denizin etkisi batıdan doğu doğru azalan ölçüde hissedilir. Ovalık kesimlerin ikliminde denize yakınlık nedeniyle yumuşama söz konusudur. Ancak Manisa şehri Manisa dağının etkisi altındadır. Dağın şehre bakan çıplak ve sarp yüzü yazın yanıcı, kışın dondurucu bir etki yapmaktadır. Yaz ayları oldukça sıcak geçer. Manisa merkezde yılda ortalama olarak 162 gün yaz günü olarak tespit edilmiştir. Sıcaklığın sıfırın altına düştüğü yıllık ortalama gün sayısı 26 dır. Yıllık ortalama sıcaklık 17.5ºC dir. Batı Anadolu bölgesi, Akdeniz iklim tipinin yağış özelliklerini taşır. Yağışlar genellikle kış aylarında görülürken, yazlar kurak geçer. Yıllık ortalama 82 günü yağışlı geçmektedir. Ortalama yağış miktarı 713.6 kg'dır. İl topraklarında yükselti ve yeryüzü şekillerine bağlı olarak iklim şartları değişiklik gösterdiğinden ovalar vadilerde ender görülen kar yağışı dağlık ve yüksek kesimlerde daha fazla gerçekleşmektedir. BİTKİ ÖRTÜSÜ: Manisa’nın toprak, iklim ve çevre şartlarındaki farklılık bitki örtüsüne de yansır. Dağ kütlelerinin deniz etkisini kesmesi, Akdeniz iklimi ve karasal iklim bitki türlerinin iç içe bulunmasına neden olmaktadır. Manisa il topraklarının %46 sı orman ve makilerle kaplıdır. Geniş bir alanı kaplayan makiler dağların kuzey ve batı yamaçlarında yer alır. Ormanlar meşe, dişbudak, karaağaç, karaçam, kızılçam, ardıç, ahlât ve çınardan ibarettir. Ormanlar genelde 1000 metre üzerindeki yükseltilerde bulunur. (Bağlar ve zeytinliklerde geniş yer kaplar) İl topraklarının %39.1 i ekili ve dikili arazi, %6.6 sı çayır ve meralardan, %8 i tarıma elverişsiz alanlardan oluşur. Son yıllarda yüksek kesimlerdeki doğal bitki örtüsünü olumla anlamda etkilemek ve ekonomik fayda sağlamak amacıyla delice zeytin aşılaması, menengiçe Antep fıstığı aşılaması, ceviz, kestane, fıstık çamı yetiştiriciliği yaygınlaşmaktadır. Manisa’da bitki örtüsü bakımından farklılık gösteren bölgelerin başında Spil Dağı gelmektedir. Dağ üzerindeki Milli parkta 600 civarında bitki çeşidi belirlenmiştir.